ว่าจะเขียนเรื่องนี้มานานหลายเดือน ตั้งแต่นิตยสาร Positioning ฉบับปก Blog Culture ออกมาใหม่ๆ อ่านไปก็กระตุกต่อมอยากเล่า เผื่อใครยังไม่ได้อ่าน

แต่จนแล้วจนรอดก็ไม่ได้เขียนซักที วันนี้ได้ฤกษ์แล้วค่ะ..

 ---

สิบปีก่อน ถ้าพูดถึงคอมพิวเตอร์หรืออินเตอร์เนต คงมีคนไทยไม่น้อยส่ายหัวไม่คุ้นเคย หรือที่ร้ายไปกว่านั้นคือเข้าขั้นไม่รู้จัก… คุณว่าอย่างนั้นไหมคะ

ไม่น่าเชื่อว่าสิบปีต่อมา คนไทยเกือบครึ่งประเทศรู้จักและใช้งานอินเตอร์เนตจนชิน ปัจจัยบวกอย่างหนึ่งคงเป็นราคาคอมพิวเตอร์และราคาค่าบริการอินเตอร์เนตที่ถูกลงเรื่อยๆ ทำให้ใครๆ ก็หาซื้อได้ บวกกับลัทธิเอาอย่าง และโลกนอกประเทศที่ก้าวนำเรา พร้อมกับเอื้อมมือมาฉุดเราให้ถูลู่ถูกังตามไปเสมอ...

3-4 ปีก่อน เราใช้อินเตอร์เนตเพื่อส่งอีเมล คุยกับคนอื่นๆ ทั้งที่รู้จักและไม่รู้จักในแชทรูม หรือไม่ก็ใช้โปรแกรมคุยกัน อย่างเพิร์ท หรือเจ้าดอกไม้สีเขียว ICQ ดาวน์โหลดข้อมูล โพสความคิดเห็นในเว็บบอร์ด การจะสร้างเว็บไซต์ซักอันฟังดูเป็นเรื่องยากและใช้เงินมากราวกับจะปลูกบ้านซักหลัง ผู้ใช้อินเตอร์เนตมีฐานะเป็นผู้รับสารเสียเป็นส่วนใหญ่ ครั้นจะก้าวขึ้นมาเป็นผู้ส่งสารก็ยากเกินกว่าจะพยายาม ... นั่นเป็นช่วงที่ (เค้า) เรียกกันว่า ยุค web 1.0 ค่ะ

แล้วตอนนี้ล่ะ...

- ทุกวันนี้ มนุษย์ไซเบอร์ทั้งหลายใช้อินเตอร์เนตเพื่อส่งอีเมล แนบไฟล์ขนาดใหญ่โตมโหฬาร แนบไม่ได้ก็เอาไปแปะไว้ในเว็บ บอกลิงค์ให้เพื่อน ให้มาดาวน์โหลดไปเอง

- เราใช้อินเตอร์เนตเพื่อแชทผ่าน  yahoo หรือ msn messenger ชนิดที่ส่งได้ทั้งภาพ เสียง หรือแชทผ่านวีดีโอคาเมรา จะอยู่ไกลข้ามโลกขนาดไหนก็เห็นหน้ากันสดๆ ได้ผ่านจอคอมพิวเตอร์  แถมยังสร้างห้องสนทนาที่เลือกคนในห้องได้เองแค่ปลายนิ้วคลิก

- เราใช้ google กันอย่างเอิกเกริก บางคนถึงกับพูดว่า "ไม่มีอะไรในโลกนี้ ที่ไม่มีในกูเกิ้ล" รายงานของนักเรียนชั้นประถมเริ่มยากขึ้นเรื่อยๆ เพราะคุณครูรู้ว่า “พวกเธอหาข้อมูลได้จากอินเตอร์เนตแน่”

- เราสามารถเป็นส่วนหนึ่งของการเขียนสารานุกรมได้อย่างไม่น่าเชื่อ เพียงแค่เข้าในไปใน wikipedia

- และไม่เพียงแต่เราจะฟังเพลงจากอินเตอร์เนต เรายังเอาเพลง upload ขึ้นเว็บ ให้คนอื่นได้โหลดไปฟัง หรือแม้แต่ดาวน์โหลดเพลงใหม่ล่าสุดที่ยังไม่วางแผงจากอินเตอร์เนต (อย่างผิดกฏหมายนะคะ)

- บางที เราอาจจะถ่ายคลิปวีดีโอสนุกๆ ด้วยโทรศัพท์มือถือ แล้วอัพโหลดขึ้นไปบน youtube ให้คนทั้งโลกช่วยกัน comment

- ทุกวันนี้การเขียนเว็บไซต์ส่วนตัวประเภท Blog ง่ายยิ่งกว่าปอกกล้วย จะเอาชนิดที่มีภาพ มีเสียง หรือมีข้อมูลแบบ real time ก็ทำได้ง่ายๆ แถมบางคนยังมีมากกว่าหนึ่งเว็บอีกด้วย

จะเห็นได้ว่าวิธีการใช้ชีวิตบนอินเตอร์เน็ตของชาวออนไลน์เริ่มเปลี่ยนไป ซึ่งเป็นที่มาของสิ่งที่เรียกว่า web 2.0 ค่ะ

หลักการสำคัญของ web 2.0 ก็คือ ทุกคนสามารถสร้าง content หรือเนื้อหา ขึ้นได้เอง และกระจายออกไปได้ไม่รู้จบค่ะ ไม่มีเงื่อนไขอะไรที่จะมาห้ามไม่ให้ user ผลิตคอนเทนต์เอง ความเห็นและคอนเทนต์ส่วนบุคคลสร้างขึ้นได้ด้วยโปรแกรม tool เยอะแยะมากมาย และโพสต์ขึ้นเว็บได้ทุกเวลา และนับจากวินาทีที่อัพโหลดขึ้นเว็บ คอนเทนต์เหล่านั้นก็พร้อมที่จะสื่อสารกับคนทั่วโลกแบบไม่จำกัดสถานที่ เวลา หรือประเทศ

การปรากฎตัวขึ้นของ web 2.0 ทำให้การสื่อสารทางเดียวของเว็บไซต์สมัยก่อนตกยุค เพราะเมื่อสามสี่ปีก่อน เมื่อเรามีความคิดเห็นต่อเว็บไซต์ หรือบทความอะไรทางอินเตอร์เนต หนทางเดียวที่จะทำได้คือโพสต์ความคิดเห็นลงในเว็บบอร์ด แต่ทุกวันนี้ เราสามารถจะสร้างเว็บไซต์ส่วนตัวในรูปของไดอะรี่ออนไลน์ หรือ Blog เพื่อบอกเล่าความคิด ความเห็น หรือแม้แต่ผลิตคลิปวีดีโอ แล้วโพสต์ขึ้นเว็บให้คนอื่นๆ ได้เข้ามาดู จากผู้รับสาร...จึงกลายเป็นผู้ส่งสารได้ง่ายๆ ผ่านโลกอินเตอร์เนตในยุค web 2.0

Web 1.0 vs Web 2.0

จากยุค web 1.0 ชาวโลกทั้งหลายค่อยๆ ปรับวิถีทางการดำรงอยู่ในโลกอินเตอร์เนตเข้าสู่ Web 2.0 อย่างรวดเร็ว แต่กลับไม่ได้มีจุดเปลี่ยนชนิดหักเห ยุคดิจิตอลน่ะก้าวหน้าไปเรี่อยๆ ค่ะ แต่พวกเราซึ่งเป็นผู้ใช้ต่างหาก ที่ค่อยๆ คุ้นเคยกับมันทีละน้อย ใช้งานจนคุ้นชิน ยอมรับความเปลี่ยนแปลงทีละนิด จนคิดว่ามันเป็นเรื่องธรรมดา ... แต่พอมีคนฉุกใจให้คิด ว่าเราได้ก้าวผ่านวิถีทางการใช้อินเตอร์เนตแบบเดิมๆ มาแล้ว ...ก็ให้ถึงกับตาโต พร้อมกับพยักหน้าหงึกหงัก เห็นด๊วยเห็นด้วย.. คุณคิดเหมือนดิฉันไหมคะ

ถ้ายังลังเลใจอยู่ล่ะก็ ดิฉันจะเปรียบเทียบให้ดูกันง่ายๆ นะคะ ว่าจากยุค web 1.0 เรามาอยู่ในยุค web 2.0 โดยที่มีอะไรเป็นจุดสังเกตบ้าง

web 1.0 ---------------- web 2.0

ICQ -------------------------- MSN

yahoo photo---------------- flickr

Britannica Online----------- Wikipedia

Personal websites---------- Blogging

จะหาอะไรต้องรู้ domain name -------- ง่ายนิดเดียว ไปที่ google.com ซิจ๊ะ

วันนี้ยาวจัง... เดี๋ยวคุณๆ จะเบื่อซะก่อน พอก่อนแล้วกันเนอะ

คราวหน้ามาว่ากันต่อค่ะว่า web 2.0 นำมาสู่ web log และ Blog จนกลายเป็นวัฒนธรรมใหม่ได้ยังไง..